Właściwie to już umowa z 10 stycznia 1996 roku spełniała wszelkie kryteria stawiane euroregionom, jedynie nie została nazwana umową euroregionu. Stało się tak ponieważ wtedy ciągle istniały pewne niezgodności polityczne co do obszaru, który miał obejmować euroregion. Pojawiały się koncepcje by stworzyć jeden duży euroregion, który obejmowałby po stronie polskiej cały Górny Śląsk i Śląsk Cieszyński, a po stronie czeskiej północną część Morawy. Jednak dosyć szybko odstąpiono od tego projektu i skupiono się na rozmowach w sprawie utworzenia euroregionu obejmującego Śląsk Cieszyński.
7 stycznia 1998 roku podczas zebrania przedstawicieli gmin postanowiono przygotować tekst umowy o utworzeniu Euroregionu „Śląsk Cieszyński- Tešínské Slezsko”. Ponieważ na tym spotkaniu uzgodniono, że euroregion będą tworzyć dwa podmioty, po jednym ze strony polskiej i czeskiej, musiało dojść do wewnętrznych działań integracyjnych wśród zainteresowanych samorządów obu krajów. Wiązało się to z tym, że po stronie czeskiej istniały trzy związki zainteresowane uczestnictwem. Były to wspomniane już: Rada Regionalna d/s Rozwoju i Współpracy z siedzibą w Trzyńcu, Związek Gmin Powiatu Karwina oraz Związek Gmin Jabłonkowskich, który wydzielił się ze Związku Komunalnego Regionu Karwina w 1995 roku (zob. aneks 4).
Wszystkie te trzy czeskie organizacje samorządowe zawarły 13 marca 1998 roku porozumienie o utworzeniu „Regionalnego Stowarzyszenia Współpracy Czesko – Polskiej Śląska Cieszyńskiego” z siedzibą w Czeskim Cieszynie. Stowarzyszenie to miało być czeskim podmiotem wchodzącym w skład euroregionu. Po stronie polskiej istniała jedna organizacja samorządowa czyli wymieniony już Związek Komunalny Ziemi Cieszyńskiej. Jednak chęć przystąpienia do euroregionu zgłosiły także Jastrzębie Zdrój i Zebrzydowice nie będące członkami ZKZC. Negocjacje ZKZC z Jastrzębiem i Zebrzydowicami doprowadziły do utworzenia 30 marca 1998 roku „Stowarzyszenia Rozwoju i Współpracy Regionalnej „Olza” z siedzibą w Cieszynie.
Po utworzeniu tych dwóch podmiotów nic już nie stało na przeszkodzie by utworzyć euroregion. 22 kwietnia 1998 roku podpisano umowę o utworzeniu Euroregionu Śląsk Cieszyński – Tešínské Slezsko (dalej Euroregion). Jest to więc jeden z najmłodszych euroregionów w Polsce. Ogólna powierzchnia Euroregionu wynosi 1400 km2 z czego po stronie polskiej znajduje się 800 km2, a po stronie czeskiej 600 km2. Liczba ludności zamieszkującej teren Euroregionu wynosi 630 tysięcy. Po stronie polskiej mieszka 270 tyś ludzi, a po stronie czeskiej 360 tyięcy.
Na początku istnienia Euroregion obejmował gminy byłego województwa bielskiego i katowickiego. Obecnie po reformie administracyjnej w Polsce wszystkie 15 gmin i miast wchodzące w skład strony polskiej Euroregionu znajduje się w województwie śląskim. Ze strony czeskiej w skład Euroregionu wchodzi powiat Karwina i przygraniczna część powiatu Frydek-Mistek. W granicach Euroregionu znajduje się obecnie 12 przejść granicznych między Rzeczpospolitą Polską a Republiką Czeską. 7 z nich to przejścia paszportowe, pozostałe to przejścia małego ruchu granicznego. Duża liczba przejść granicznych na krótkim odcinku granicy (60 km) ułatwia współpracę i kontakty między obydwu stronami.
Głównymi celami i zadaniami Euroregionu jest wspieranie rozwoju w obszarach przygranicznych w takich dziedzinach jak:
- wymiana doświadczeń i informacji w sprawach rozwoju regionalnego,
- współpraca w planowaniu przestrzennym,
- rozwiązywanie wspólnych problemów w dziedzinie transportu, komunikacji, bezpieczeństwa i ochrony środowiska,
- rozwój kultury, oświaty i sportu oraz
- wiele innych.
W §3 pkt. 3 statutu Euroregionu znajduje się również zapis, że Euroregion będzie popierać te działania, które służyć będą przystąpieniu Republiki Czeskiej i Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej.
Najwyższym organem Euroregionu jest Rada Euroregionu. Ma ona charakter stanowiący. Radę tworzy ośmiu członków, po czterech z każdej ze stron. Rada wybiera ze swojego Przewodniczącego i jego zastępcę na okres 1 roku. Pierwszym przewodniczącym Rady Euroregionu wybranym 22 kwietnia 1998 roku został burmistrz Cieszyna, a obecnie marszałek śląski Jan Olbrycht. Jego zastępcą wybrano Lubomira Kuznika – starostę Karwiny. 24 kwietnia 1999 roku na IV posiedzeniu Rady Euroregionu w Pisku (Rep. Czeska) na Przewodniczącego Rady wybrano Lubomira Kuznika, a na jego zastępcę Jana Sztwiertnię – wójta Goleszowa. Do głównych zadań Rady Euroregionu należy:
- uchwalanie statutu Euroregionu i dokonywanie w nim zmian,
- uchwalanie wspólnych zamierzeń,
- mianowanie członków sekretariatu
- oraz inne.
Organem wykonawczym Euroregionu jest Sekretariat Euroregionu. Tworzy go dwóch sekretarzy i ich zastępców powoływanych przez Radę Euroregionu. W czasie pierwszej kadencji sekretarzami byli Lesław Werpachowski i Vaclav Lastuvka, obecnie stronę polską reprezentuje Bogdan Kasperek. Do głównych zadań ekretariatu należy zapewnienie obsługi administracyjnej Euroregionu, przygotowywanie projektów uchwał, wykonywanie uchwał Rady Euroregionu.
Od momentu powstania Euroregionu bardzo intensywnie przebiegały działania zmierzające do realizacji wspólnych przedsięwzięć w zakresie kultury, sportu, edukacji, turystyki, rozwoju gospodarczego, ochrony środowiska itp. Wspólne działania zyskały poparcie Komisji Europejskiej, która przyznała fundusze z programu Phare Credo na realizację trzech projektów:
- Inforeg 2000 – aktywizacja agencji przygranicznych w rejonie Śląska Cieszyńskiego,
- Strategia rozwoju turystyki wokół zbiorników wodnych Těrlicko i Goczałkowice,
- Regiotour – trasy rowerowe wokół Euroregionu.
Na realizację tego ostatniego projektu Euroregion otrzymał w 1999 roku dotację z funduszu Phare Credo w wysokości 295 tyś. EUR.
Oprócz tych większych projektów cały czas realizowane są różnego rodzaju mniejsze inwestycje, a obustronna współpraca przynosi coraz to nowe pomysły jak usprawnić i umilić życie na pograniczu.
